Computers en notebooks

Desktopcomputer of notebook? Waar wilt u gebruik maken van een computer? Zit u graag een keer op de bank of aan tafel? Of zit u liever achter een vaste plek.

Desktopcomputer: Een desktopcomputer is een vaste computer die moeilijk te verplaatsen is. De computerkast is verbonden met randapparatuur zoals een beeldscherm, toetsenbord en een muis. Een desktopcomputer is handig als u voornamelijk op een plek zit en is goedkoper in aanschaf in vergelijking tot de specificaties van een notebook.

Pluspunten Desktop:
- Goedkoper in aanschaf (in verhouding tot de specificaties)
- Makkelijker uit te breiden
- Ergonomisch beter

Notebook: Een notebook of ook wel laptop genoemd, is een kleine computer waar het beeldscherm, toetsenbord en de muis geïntegreerd zijn. Notebooks kunnen ingeklapt worden wat ze erg mobiel maakt. Wanneer u veel reist is een notebook erg handig, u heeft al uw bestanden bij u en kunt onderweg nog aan het werk.

Pluspunten notebook:
- Mobiel
- Snoerloos
- Lager stroomverbruik



Wat voor gebruiker bent u?
Maakt u veel gebruik van zware programma’s? Of checkt u alleen uw mail of maakt u presentaties? Afhankelijk van waarvoor u de computer gaat gebruiken, kunt u een keuze maken uit verschillende specificaties. Hieronder staan drie situaties beschreven. Past u in het plaatje van een van de situaties dan kunt u een computer of notebook in die categorie aanschaffen.

Thuis gebruiker: Maakt u alleen gebruik van het Microsoft Office pakket, bijvoorbeeld Microsoft Word of PowerPoint, surft u alleen op het internet en checkt u alleen mail? Dan heeft u niet hele hoge specificaties nodig.

Koopt u een notebook? Als u graag aan tafel zit waar u altijd beschikking heeft tot een stopcontact, dan is de accuduur minder van belang. Let u er wel op dat u de juiste aansluitingen heeft zodat u de notebook wel kunt aansluiten op de beschikbare randapparatuur (printer).

Minimale systeem eisen good: Low / Medium range

	Thuis gebruiker
Processor	1.6 t/m 2 Ghz
Harde schijf	40 t/m 160 GB
Werkgeheugen	1 GB
Videokaart	Gedeeld
Interface	USB, VGA,
Gewicht	± 2.5 KG

Zakelijke gebruiker: Maakt u veel gebruik van uw computer en opent u veel programma’s tegelijk? Heeft u behoefte aan een snelle computer waar u niet te veel op hoeft te wachten? Dan is een zakelijke computer iets voor u.

Koopt u een notebook? Dan is het handig als de notebook niet zwaar of te groot is, een mini notebook zou misschien geschikt zijn. Presenteert u met uw notebook en reist u ook met uw notebook? Let u er dan op dat de juiste aansluitingen aanwezig zijn om een beamer of beeldscherm aan te sluiten. Let u er ook op dat er een goede accu in de notebook aanwezig is, hoe meer cellen in een accu, hoe langer die mee gaat.

Minimale systeem eisen better: Medium / High range

	Zakelijke gebruiker
Processor	2 t/m 2.3 Ghz
Harde schijf	160 t/m 250 GB
Werkgeheugen	2 GB
Videokaart	Gedeeld / videokaart geheugen
Interface	USB, VGA, DVI/HDMI,
Gewicht	± 2.0 KG

Multimedia gebruiker: Monteert u films? Draait u zware grafische programma’s? Of speelt u veel games? Deze computer is uitgerust met hoge specificaties en heeft een niet gedeelde videokaart.

Koopt u een notebook? Dan heeft u een desktop vervangende notebook nodig. Ook notebooks zijn uitgerust met goede videokaarten, een groot beeldscherm en veel opslagruimte. Let u wel op dat de prijs al snel veel hoger oploopt dan wanneer u een desktop zou aanschaffen. De notebook zal ook niet licht zijn in gewicht.

Minimale systeem eisen best: High / Ultra High range

	Multimedia gebruiker
Processor	2.3 Ghz of hoger
Harde schijf	250 GB of hoger
Werkgeheugen	4 GB of hoger
Videokaart	Videokaart geheugen
Interface	USB, VGA, DVI/HDMI, FireWire,
Gewicht	± 3.5 KG

Wilt u dieper op notebooks in gaan? Gaat u dan naar: Notebook extra. Let u wel op het besturingssysteem en de systeemeisen daarvoor. Voor de systeemeisen van Windows kijkt u bij: Windows systeemeisen.

Een Central Processing Unit (CPU) is het hart van de computer en zit op het moederbord bevestigd. De processor is verantwoordelijk voor een groot deel van de prestaties van een computer. De processor verwerkt alle opdrachten en stuurt ze via de chipset naar de verschillende onderdelen van de computer.

De snelheid van een processor hangt af van een aantal factoren. We gaan in op de kloksnelheid en het cache geheugen. Uiteindelijk komt het er grofweg op neer: hoe hoger de getalwaarde, hoe sneller de processor. Wilt u dieper op processoren in gaan? Leest u dan vooral verder. Zo niet, gaat u dan verder naar: Welke processor heeft u nodig?

De snelheid van een kloktik wordt uitgedrukt in Gigahertz (GHz). Het cache geheugen wordt uitgedrukt in Megabyte (MB). Ook hier geldt voor beide eenheden: hoe hoger het getal hoe sneller de processor.

Kloksnelheid: De kloksnelheid duidt aan hoe vaak per seconde een signaal gelezen, geschreven of verwerkt kan worden. Hoe hoger de getalwaarde in GHz des te meer informatie de processor kan verwerken per seconde.

Voorbeeld:
Kloksnelheid: Intel Xeon quad-core W3520 2.66 GHz processor

Cache: Dit geheugen is een apart toegewezen geheugen waarop alle gegevens direct tijdelijk opgeslagen worden, hierdoor zijn diezelfde gegevens sneller beschikbaar om verder bewerkt te worden. Een andere functie van het cache geheugen is, dat het werkt als register. De snelheid van het cache geheugen wordt bepaald door de bussnelheid in megahertz (MHz) en de grootte van het geheugen (MB). De bussnelheid is de snelheid waarmee de computer gegevens verstuurt en ophaalt. Hoe hoger beide getalwaardes, des te sneller de processor.

Voorbeeld:
Bussnelheid / Cache: 1066 MHz / 8 MB

Intel en AMD: De twee meest voorkomende processorfabrikanten zijn Intel en AMD. Deze fabrikanten hebben vergelijkbare processoren uitgebracht. In de volgende tabel staat een vergelijking.

	Intel	AMD
Low range	Celeron Celeron D Celeron Dual Core	Sempron
Medium range	Pentium Extreme Edition Pentium Dual-Core Pentium D Pentium 4 Extreme Edition Pentium 4	Athlon
High range	Core 2 Duo Core 2 Quad	Athlon 64 FX Athlon Dual-Core
Ultra High range	Core 2 Extreme	Phenom

Er zijn veel verschillende processoren. Zo zijn er extra kleine die gemaakt zijn voor de kleinere notebooks en dubbele of 4 dubbele processoren voor computers die extra snelheid nodig hebben.

Veel gebruikte processoren:
Atom: Eén mini processor (beperkte snelheid)
Single Core: Eén processor
Dual Core: Twee processoren
Quad Core: Vier processoren.

Welke processor heeft u nodig?
Wat gaat u doen met een computer? Afhankelijk hiervan kunt u een processor uitkiezen. Als u een kant en klare computer of notebook koopt dan zitten daar meestal Dual Core of Quad Core processoren in. In de bovenstaande tabel kunt u zien in welke groep deze processoren staan.

Low range: Surft u alleen op het internet? Leest en verstuurt u alleen uw mail? Maakt u alleen gebruik van het Microsoft Office pakket? Dan is de een processor in de categorie low range geschikt voor u.

Medium range: Maakt u naast het surfen op internet en het Microsoft Office pakket ook gebruik van uw andere lichte applicaties? Dan is een processor in de categorie medium range geschikt voor u.

High range: Maakt u gebruik van zwaardere software? Doet u ook graag alles tegelijk op uw computer? Dan is een processor in de categorie high range geschikt voor u.

Ultra High range: Maakt u gebruik van meerdere zware software programma’s bijvoorbeeld voor video bewerking? Of bent u een gamer? Dan is een processor in de categorie ultra high range geschikt voor u.

Let u er wel op dat de processor niet het enige is dat de snelheid van een computer bepaalt. Kijkt u voor meer informatie bij: Werkgeheugen.

Random access memory (RAM) is een computergeheugen waar de computer in werkt. RAM geheugen is vluchtig geheugen wat zowel gelezen als geschreven kan worden. Een computer werkt in dit geheugen, dit betekent: hoe meer geheugen hoe beter en sneller de computer kan werken. De grootte wordt uitgedrukt in Gigabyte (GB) en Megabyte (MB). 1000 MB = 1 GB. De snelheid van het werkgeheugen wordt weergegeven in MegaHertz (MHz). Ook hier geldt voor beide eenheden: hoe hoger het getal hoe sneller het werkgeheugen.

Wilt u nog meer weten over werkgeheugen en welk geheugen bij u van toepassing is? Leest u dan verder. Zo niet, gaat u dan verder naar: Harde schijf HDD. Los van de werking zijn er veel verschillende werkgeheugen.

> SDRAM
> DIMM / SODIMM
> DDR Geheugen

Een harde schijf (hard disk drive) is een schijf waar alle informatie van een computer word opgeslagen.

Hoeveel GB harde schijf heeft u nodig?
Afhankelijk van wat u gaat doen met uw computer heeft u een grote of kleine harde schijf nodig. U kunt 1 GB bijvoorbeeld vullen met 250 mp3 nummers, 450 foto’s en tekst uit 50 encyclopedieën of 50 boekenplanken vol romans. (Al deze getallen zijn berekend op gemiddelde groottes van de bestanden).

Waar let u op?

Capaciteit: De grootte van een harde schijf wordt uitgedrukt in Gigabyte (GB) en Terabyte (TB). 1000 GB = 1 TB. Een besturingssysteem als Windows neemt gemiddeld iets minder dan 20 GB in. De overige ruimte op de harde schijf kunt u gebruiken voor uw eigen doeleinden.

Snelheid: De snelheid van een harde schijf wordt uitgedrukt in Rotations Per Minute (RPM). Een harde schijf moet dingen in beweging brengen om bestanden uit te kunnen lezen. De RPM bepaalt hoe vaak de platen in de harde schijf ronddraaien. Een harde schijf die een RPM van 7200 heeft, draait dus 7200 keer per minuut en is dus sneller dan een harde schijf die een RPM van 5400 heeft.

Externe schijf: Als u graag een back-up van uw bestanden maakt of als u te weinig ruimte heeft op uw vaste schijf, kunt u ook een externe harde schijf aanschaffen. Externe harde schijven zijn iets goedkoper dan vaste harde schijven. Een voordeel is dat u de schijf ook los kunt koppelen en mee nemen. Externe harde schijven worden meestal via USB aangesloten op een computer.

RAID: Redundant Array of Independent Disks (RAID), staat voor een systeem dat gegevens over meerdere harde schijven verdeelt, de gegevens worden op meer dan één schijf opgeslagen. Dit systeem is bedacht om harde schijven betrouwbaarder te maken voor snelheidswinst en beveiliging tegen gegevensverlies.

In een RAID worden meerdere harde schijven gecombineerd tot één groep van harde schijven (disk array).

Vernietiging van gegevens: Uit onderzoek in 2005 bleek dat harde schijven die tweede hands aangeboden werden in meer dan de helft van de gevallen nog persoonlijke informatie bevatten. Op het moment dat u bestanden op uw computer weggooit zijn ze nog niet van de harde schijf af. De gegevens van het bestand staan nog op de harde schijf. Met speciale software zijn de betreffende bestanden weer terug te halen.

Let u erop dat als u uw computer weg doet of een harde schijf weg doet, dat u de gegevens definitief laat wissen. Dit kan door middel van speciale software en door een daarvoor gecertificeerd bedrijf.

De videokaart is het grafische hart van een computer. Een videokaart verzorgt alle beelden vanuit de computer naar het beeldscherm. Een videokaart bestaat uit verschillende onderdelen die uitmaken hoe snel de videokaart is.

Koopt u een desktopcomputer? Een voordeel van een desktopcomputer is dat u de computer kunt upgraden. Als u een andere videokaart wilt, dan kunt u die los aanschaffen en op het moederbord in de computer plaatsen. Als u een losse videokaart koopt, let u er op dat er verschillende poorten op het moederbord zijn waar een videokaart in kan.

Koopt u een notebook? Tenzij u een notebook zelf samen kunt stellen zit er al een videokaart in. Let u erop bij de aankoop van een notebook dat de videokaart aan uw wensen voldoet. Helaas als de notebook aan uw wensen voldoet en de videokaart niet, is het niet een kwestie van de videokaart omruilen.



Welke videokaart heeft u nodig?
Afhankelijk van wat u gaat doen heeft u bepaalde specificaties van de videokaart nodig. Als u alleen gebruik maakt van 2D toepassingen inclusief simpele spelletjes dan is bijna elke videokaart geschikt. Ook de videokaarten met een ‘shared’ videogeheugen zijn geschikt. Gaat u gebruik maken van 3D toepassingen in beeldbewerking programma’s of in games dan heeft u een sterkere 3D kaart nodig.

Wilt u graag dieper op videokaarten in gaan, leest u dan verder. Zo niet, gaat u dan verder naar: Geluidskaart.

Waar let u op?

GPU / Videochip: Een Graphics Processing Unit is een processor die ontworpen is voor het verwerken van grafische data. De GPU bouwt alle afbeeldingen en 3D beelden voor elke pixel op. De snelheden van een GPU worden uitgedrukt in MegaHertz en GigaHertz. 1 GHz = 1000 MHz. Net als bij de CPU geldt hier: hoe hoger het getal hoe sneller de GPU processor.

Geheugen: Het videogeheugen is vergelijkbaar met het werkgeheugen van een computer. Het videogeheugen is vaak sneller en kleiner. In het geheugen wordt al het beeld opgeslagen, bijvoorbeeld texturen. Hoe groter dit geheugen is, hoe minder compromissen tussen snelheid en detailweergave gesloten moeten worden.

Snelheid: Net als bij werkgeheugen wordt de grootte uitgedrukt in Gigabyte (GB) en Megabyte (MB). 1000 MB = 1 GB. De snelheid van het videogeheugen wordt weergegeven in MegaHertz (MHz). Ook hier geldt voor beide eenheden: hoe hoger het getal hoe sneller het videogeheugen. Voor uitleg over de soorten geheugen gaat u naar: Werkgeheugen.

Shared: Op veel desktop computers en notebooks staat er bij het videogeheugen de termen: shared / onboard. Dit betekent in de meeste gevallen dat de videokaart zelf geen videogeheugen heeft. De videokaart snoept dan een gedeelte van het werkgeheugen van de computer af. Als u geen gebruik maakt van grafische toepassingen is dit geen probleem. Doet u dit wel, dan is de computer extra traag omdat er ook nog minder werkgeheugen beschikbaar is.

Aansluitingen: Er zijn verschillende analoge en digitale beeldaansluitingen beschikbaar voor op een computer. Afhankelijk van wat u gaat doen met uw computer is het handig om bepaalde aansluitingen te hebben. VGA zit standaard op een videokaart. Op basis van wat uw wilt gaan doen, kunt u bekijken welke aansluitingen u nodig heeft.

Aansluitingen voor:
Beeldscherm: VGA en DVI
Beamer: VGA, DVI, composiet video en S-Video
Televisie: DVI, HDMI en composiet video

Voor alle aansluitingen kijkt u bij: Kabels.

Maakt u gebruik van een standaard 2.0 of 2.1 speaker set, dan maakt u in de meeste gevallen gebruik van het groene jack contact. Bent u van plan grotere sets aan te sluiten met bijvoorbeeld 5.1 of 6.1, dan kunt u afhankelijk van de geluidskaart de set via de extra jack contacten aansluiten of via een digitale uitgang zoals S/PDIF. Voor alle mogelijke aansluitingen van een geluidskaart gaat u naar: Kabels – Audio/videokabels.

Er zijn verschillende dingen die standaard in of bij een computer zitten. Als u van plan bent om een van deze dingen intensief te gebruiken kunt u daar ook op letten bij de aankoop van een desktopcomputer of notebook.

Optische drive: Wilt u graag een CD, DVD of een Blue ray drive? Of alle 3 in een? Bent u ook van plan om DVD’s te branden? Let u er dan op dat de optische drive ook kan branden.

Aansluitingen: Gaat u veel randapparatuur op uw computer aansluiten let u er dan op dat er genoeg USB aansluitingen aanwezig zijn of genoeg aansluitingen van de betreffende apparatuur. Voor alle informatie over de beschikbare aansluitingen kijkt u bij: Kabels.

Muis en toetsenbord: Voor een desktopcomputer zijn er verschillende toetsenborden verkrijgbaar. Verschillende voorbeelden van opties zijn: draadloze, ergonomische, en toetsenborden met sneltoetsen.

Muizen zijn ook breed verkrijgbaar. Er zijn optische en laser muizen. Laser muizen zijn over het algemeen preciezer. Let u bij het aanschaffen van een optische muis op DPI waarde. Hoe hoger de DPI hoe preciezer de muis. Er zijn ook ergonomisch geoptimaliseerde muizen verkrijgbaar.

Extra opties: Standaard zit er een netwerkkaart in een computer. Hiermee kunt u surfen op het internet via een kabel. Wilt u graag draadloos internet? Let u er dan op dat dit op de desktopcomputer aanwezig is. Een notebook heeft vaak al een netwerkkaart waarmee u draadloos kunt internetten. U kunt ook randapparatuur aansluiten via Bluetooth.



Koopt u een notebook?

Notebook extra
Met de aanschaf van een notebook zijn er ook nog andere belangrijke specificaties.

Ergonomie: Notebooks zijn gemaakt voor hun mobiliteit en zijn compact vormgegeven. Een goede werkhouding vereist echter grotere afstanden tussen beeldscherm, toetsenbord en u dan een bij een notebook het geval is. Let op uw houding en neem korte tussenpauzes om RSI of andere klachten te voorkomen.

Schermgrootte: Wilt u graag een groot scherm (vanaf 15,4”)? Of gaat u voor kleine draagbaarheid (10.1“).

Als u een desktopcomputer vervangende notebook koopt, kunt u een notebook aanschaffen met een groot scherm vanaf 15”. Houdt u er wel rekening mee dat hoe groter het scherm des te meer energie er wordt verbruikt (de batterij gaat minder lang mee) en hoe groter de notebook, u bent dus minder mobiel.

Veel notebooks hebben een hoogglans scherm. Dit wordt uitgedrukt in termen als: BrightView, TrueBrite en CrystalBrite.

Breedbeeld: Beeldschermen zijn over het algemeen verkrijgbaar in twee verhoudingen. Een aspect ratio van 16:9 is breedbeeld. Een voordeel is dat u een film over de gehele breedte kunt kijken. Het aspect ratio 4:3 neigt meer naar het vierkante.

Voor meer informatie over beeldschermen gaat u naar: monitoren

Batterij: De duur van een notebook accu is afhankelijk van veel factoren. Het is erg moeilijk om precies aan te geven hoelang een accu mee gaat. De duur van een accu is bijvoorbeeld afhankelijk van:

- Het gebruik: Het afspelen van filmpjes vergt bijvoorbeeld meer energie dan   het tonen van tekst.
- De energie-instellingen van Windows hebben veel invloed, op hoeveel toeren   draait de processor? Of hoe hoog is de helderheid van het scherm?
- De grootte van het beeldscherm.

Bij de aankoop van een notebook kunt u de capaciteit zien aan het aantal cellen in de accu. Hoe meer cellen in een accu des te langer u met de accu kunt doen.

Gewicht: Het gewicht is afhankelijk van de behuizing, de grootte van het beeldscherm en de ingebouwde apparatuur. Ook dit verschilt per merk. Een mobile notebook is lichter in gewicht maar is een stuk duurder en beschikt over lagere specificaties.

Bij de aanschaf van een desktopcomputer of notebook krijgt u een besturingssysteem. Let u bij de aanschaf op of de betreffende computer deze specificaties heeft. Hieronder staan de aanbevolen systeemeisen.

Windows XP
- Pentium-processor met een snelheid van 300 megahertz (MHz) of sneller.
- Werkgeheugen van 512 MegaByte (MB) of meer.
- Minimaal 1,5 GigaByte (GB) beschikbare ruimte op de vaste schijf.
- CD-ROM - of DVD-ROM-station.
- Toetsenbord en muis of een ander compatibel aanwijsapparaat.
- Videoadapter en monitor met Super VGA (800 x 600) of hogere resolutie.
- Geluidskaart.

Windows Vista
- Pentium-processor met een snelheid van 1 GigaHertz (GHz) 32-bits of 64-bits   of sneller.
- Werkgeheugen van 1000 MB (1 GB) RAM geheugen.
- 40 GB vaste schijf met minimaal 15 GB beschikbare ruimte.
- Videoadapter: grafische ondersteuning voor DirectX 9 en 128 MB grafisch   geheugen.
- Een DVD-ROM-station.
- Toetsenbord en muis of een ander compatibel aanwijsapparaat.
- Geluidskaart.
- Toegang tot internet.

Windows 7
- Pentium-processor met een snelheid van 1 GigaHertz (GHz) 32-bits of 64-bits   of sneller.
- Werkgeheugen van 1 GB (1000 MB) of 2 GB RAM (64-bits) RAM geheugen of meer.
- 40 GB vaste schijf met minimaal 16 GB beschikbare ruimte of 20 GB (64-bits).
- Videoadapter: grafische ondersteuning voor DirectX 10 en 128 MB grafisch   geheugen.
- Een DVD-ROM-station.
- Toetsenbord en muis of een ander compatibel aanwijsapparaat.
- Geluidskaart.
- Toegang tot internet.